In onze meest afgelegen oceaan...
...meer dan 1500 km van het dichtstbijzijnde continent.
Zavodovski.
Onderhevig aan vulkaanuitbarstingen...
...schaars in vegetatie...
...en geteisterd door stormen.
Toch leven op Zavodovski ongeveer twee miljoen kinbandpinguïns.
De omringende wateren bieden hen een van de beste visgebieden ter wereld.
De jongen zijn 't gewend dat hun maaltijden worden bezorgd.
De uitdaging ligt bij de bezorgers.
Een moederpinguïn...
...vol krill voor haar kuikens.
Er is echter één obstakel.
De steile kliffen die dit eilandfort omringen.
Het is al moeilijk genoeg als je naar beneden wilt.
Hoe klimt ze omhoog?
Ze kan over de rotsen klauteren.
Misschien moet ze zich niet verzetten tegen de oceaan...
...maar zich laten meevoeren.
Ga met de stroom mee.
Maar de stroom gaat twee kanten op.
Het wildwater kent geen genade.
Om voedsel bij haar kuikens te krijgen, moet ze haar kinband strak aantrekken...
...en zich schrap zetten...
...om op de allergrootste golf te surfen.
Het is gelukt.
Dan nu de laatste uitdaging.
Een klim van anderhalve kilometer op de zijkant van een actieve vulkaan...
...om het kostbare voedsel te bezorgen.
De machtige kinbandpinguïn bewijst dat de sterksten worden beloond...
...in de meest geïsoleerde oceaan van allemaal.
De Zuidelijke Oceaan omringt Antarctica volledig.
Het zijn de koudste wateren op onze planeet...
...waar het in de winter tot onder de -45 graden Celsius kan dalen...
...en windsnelheden van 320 km/u worden bereikt.
In deze afgelegen oceaan is de wereldwijde zeestroom het sterkst...
...en liggen lang verborgen werelden.
Aan de rand van de Zuidelijke Oceaan ligt de kust van Zuid-Australië.
In deze koude wateren leven buitengewone soorten.
Soorten die nergens anders voorkomen.
Vlak voor de kust leeft de handvis.
Een van de weinige vissen die liever lopen dan zwemmen.
En deze gevlekte handvis is een van de zeldzaamste vissen ter wereld.
Er zijn minder dan 3000 exemplaren...
...dus wat ze hier bewaakt, is enorm kostbaar.
Ze heeft haar eitjes op de enige mogelijke plek gelegd.
De stengel van een zeetulp.
Ze steken uit de slibbodem, verankerd tegen de stroom in.
Maar zo hangen ze wel in het zicht van hongerige buren.
Gelukkig voor haar kroost...
...is ze een stoere moeder.
Met haar staart...
...jaagt ze heremietkreeften weg.
Zeehazen worden gebeten tot ze zich overgeven.
Ze heeft een antwoord op elke indringer.
Maar zelfs zij heeft een aartsvijand.
Een enorme zeester van tien keer haar lichaamsgewicht.
Elk van zijn honderden pootjes kan voelen...
...proeven en ruiken.
En ze hebben haar eitjes geroken.
Bijten en duwen is zinloos.
Hij is onstuitbaar.
Maar ze mag niet opgeven.
Ze doet een riskante zet.
Ze offert zichzelf op aan de zeester...
...in een wanhopige poging om hem bij haar eitjes weg te lokken.
Het lijkt een opmerkelijke opoffering.
Maar dan...
...weet ze te ontsnappen.
Dankzij veerkrachtige moeders zoals zij...
...hebben gevlekte handvissen nog steeds een kans.
In de Zuidelijke Oceaan moet je er alles aan doen om te overleven.
Hoe verder naar het zuiden, hoe vijandiger de oceaan wordt.
De grote stroom vloeit de gehele Zuidelijke Oceaan rond.
Een kolkende watermuur...
...tot wel vier kilometer diep en 1600 kilometer breed.
Ook wel bekend als de circumpolaire stroom.
En op zijn pad...
...ligt Zuid-Georgia...
...een van de meest afgelegen eilanden ter wereld.
Maar een paar weken per lente...
...wordt het de drukste plek van allemaal.
Kustdieren die je nergens anders in zulke groten getale ziet.
Het is het broedseizoen...
...en elke centimeter van dit strand wordt opgeëist door reuzen.
Zeeolifantstieren...
...die de strijd aangaan voor een partner.
Ze worden tot wel zes meter lang en wegen tot wel 3600 kilo.
Deze handhavers zijn zo intimiderend als ze eruitzien.
Maar zelfs de ultieme stoere vent is ooit klein geweest.
Een pup die enkele uren geleden is geboren.
Hij zal veel obstakels moeten overwinnen om zelf een reus te worden.
Eerst moet hij nog in zijn te grote adamskostuum groeien...
...met rijke moedermelk.
Hij heeft concurrentie.
Een zuidpooljager...
...die er geen moeite mee heeft om van een pup te stelen.
Deze jager gaat op zoek naar een makkelijker doelwit...
...en de pup heeft een les geleerd.
Blijf dicht bij mam.
Maar de volgende test is minder makkelijk.
Op het overvolle strand nemen de spanningen toe.
Enorme mannetjes verdedigen hun territorium koste wat kost.
Wie er ook op hun pad komt.
Verpletterd worden is doodsoorzaak nummer één voor pasgeborenen.
Maar vandaag heeft deze kleine pup een tweede kans gekregen.
Tot nu toe is mam nooit van zijn zijde geweken.
In de komende drie weken komt hij zo'n 70 kilo aan...
...en dan verandert alles.
Want op een dag staat hem een grote schok te wachten.
Mam is weg.
Ze heeft hem de helft van haar gewicht in melk gegeven...
...en moet nu terug naar de oceaan om te eten.
Hij kan niet mee omdat hij niet kan zwemmen.
Dat moet hij op een veilige plek leren.
Maar hij laat zich... makkelijk afleiden.
Een belangrijk moment voor elke zeeolifantpup is...
...hun eerste contact met water.
Eenmaal in het water is zijn reactie uitzonderlijk.
Hij houdt z'n adem in.
Zijn hartslag vertraagt.
Bloed gaat naar zijn hersenen.
Het is de eerste stap op zijn reis...
...om een zeezoogdier te worden.
Maar hij moet nog veel leren.
Na een maand oefenen in het ondiepe water met andere pups...
...is hij klaar om voor het eerst de oceaan in te gaan.
De komende jaren zal hij zijn adem langer dan twee uur leren inhouden...
...en tot wel 1800 meter diep duiken.
En op een dag keert hij terug naar deze kusten...
...als de grootste, sterkste zeeolifant in onze oceanen.
Vanaf Zuid-Georgia...
...vloeit de grote stroom door met zo'n 140 miljoen kubieke meter per seconde.
Gedreven door woeste winden en de draaiing van de aarde...
...wordt het de krachtigste waterbeweging op de planeet.
Een gigantische barrière voor de andere oceanen.
En in het midden ligt het meest geïsoleerde continent.
Antarctica.
Bijna 13 miljoen vierkante kilometer bevroren wildernis.
Een groot deel van de enorme gletsjers strekken zich uit vanaf het land...
...als drijvende ijsplaten op 't oppervlak van de oceaan.
Op het zuidelijkste punt van de oceaan...
...stuwt de stroom onder het Ross-ijsplateau door...
...dat groter is dan de staat Californië.
Het ijs kan hier wel 250 meter dik zijn.
Maar toch, waar de stroom vloeit...
...is er leven.
Ongewervelden leven hier al miljoenen jaren...
...en lijken niet veranderd.
Ze snakken allemaal naar hun volgende maaltijd.
Zoals deze Antarctische zeespin.
Hij is zo groot als een bord...
...en heeft mogelijk maanden niet gegeten.
Met alle concurrentie...
...komt daar voorlopig geen verandering in.
Hij moet een plek vinden waar hij in het voordeel is.
Een plek waar het water zo koud is dat het bijna bevriest.
Waar ijskristallen kunnen groeien op elk oppervlak dat ze aanraken...
...en ijsgrotten vormen.
Maar hun schoonheid verbergt hun gevaar.
Elk dier dat hier het ijs aanraakt...
...kan vast komen te zitten.
Maar al dat gevaar biedt een riskante kans...
...aan de zeespin.
Met zijn lange, dunne poten...
...trippelt hij snel over het ijs.
Zo komt hij niet vast te zitten...
...en kan hij zijn geleivoedsel opslurpen.
Wie heeft er een web nodig als je een ijsgrot hebt?
Deze ijskoude omstandigheden houden aan door de circumpolaire stroom...
...die dienst doet als koelbox en de kou vasthoudt.
En in de winter...
...bevriest het oppervlak van de oceaan rond Antarctica tot een enorme ijslaag.
Met een ijslaag van 18 miljoen vierkante kilometer...
...is het de perfecte dekmantel voor de belangrijkste soorten...
...in de Zuidelijke Oceaan.
Eén met onmetelijke macht over anderen.
Antarctisch krill.
Biljoenen kleine, garnaalachtige schaaldieren voeden zich met de algen...
...die onder het zee-ijs groeien.
Hun gecombineerde gewicht bedraagt meer dan 400 miljoen ton.
De grootste massa van alle wilde dieren.
Wanneer de zomer aanbreekt, smelt het ijs...
...en kunnen de krilljagers hun buiken vullen.
De ezelspinguïn.
Walvissen die duizenden kilometers hebben afgelegd.
Het is het grote jaarlijkse feestmaal.
De walvissen vertrekken in de winter en de zee bevriest weer.
Alleen de sterksten blijven achter.
Wie zei dat ze niet kunnen vliegen?
Keizerspinguïns.
Na twee lange weken op zee...
...moeten deze ouders terug naar hun kuikens...
...die kilometers verderop op het dikkere zee-ijs wachten.
Ondanks de epische zwemtocht...
...reizen ze snel weer over land.
Ze zijn volledig uitgerust om te overleven in extreme omstandigheden.
Dikke blubber beschermt ze tegen de kou.
Een waterdicht verenkleed houdt ze droog.
Zelfs hun poten zijn bevederd.
Elke aanpassing verfijnd door evolutie om onze ruwste oceaan te overleven.
Ze zijn bijna veilig thuisgekomen...
...als het onverwachte...
...daar een stokje voor steekt.
Het leven van elke keizerspinguïn is afhankelijk van dit zee-ijs.
Een klein scheurtje lijkt voor ons misschien onschuldig...
...maar voor hen is het een angstaanjagende verandering.
Ze weten misschien niet waarom, maar ze maken zich terecht zorgen.
De klimaatcrisis heeft het meest afgelegen gebied van onze oceanen bereikt.
De wereld van de pinguïns lijdt onder een recordaantal hittegolven...
...tot wel 28 graden boven de normale temperatuur.
Als het zee-ijs smelt voor hun kuikens waterdichte jassen hebben...
...verdrinken ze.
Meerdere kolonies hebben al te maken gehad met voortijdig ijsverlies...
...met de dood van tienduizenden kuikens tot gevolg.
Voor de sterkste uithoudingsspecialisten...
...is dit mogelijk de moeilijkste uitdaging ooit.
Wetenschappers vrezen dat als de opwarming doorgaat...
...er eind deze eeuw geen keizerspinguïns meer in de Zuidelijke Oceaan leven.
Terwijl de stroom zijn reis voortzet...
...wordt zijn pad versmald bij het Antarctische schiereiland...
...waar harde wind en sterke stromingen diep water naar de oppervlakte stuwen.
Dit water uit de Stille en Atlantische Oceaan...
...is nu warmer dan ooit.
De opwelling fungeert als een geheime ingang...
...waardoor warmte de circumpolaire stroom binnenkomt...
...en het ijs sneller smelt.
Nu de dijken gebroken zijn...
...zijn de zomers zo extreem geworden dat zee-ijs rond het schiereiland...
...steeds schaarser is geworden.
Het grootste ijsverlies sinds het wordt bijgehouden.
Zonder ijs om zich onder te voeden, is het meeste krill vertrokken...
...met vele andere dieren die ervan afhankelijk zijn.
Een deel van het overgebleven zee-ijs wordt diep in de fjorden beschermd...
...en dit ijsafhankelijke dier geeft zich niet zomaar gewonnen.
De krabbenrob.
Stoerder dan dit jonge mannetje worden ze niet.
Hij is een vechter.
En de littekens bewijzen het.
Hij is geboren op het zee-ijs en heeft nooit een flipper aan wal gezet.
Maar de laatste tijd...
...is zijn wereld onherkenbaar geworden.
Hij heeft een van de weinige ijsschotsen gevonden om op te rusten.
Hij wordt vergezeld door een andere soort.
Een Weddellzeehond, die ook toevlucht zoekt.
De baai is akelig stil.
Orka's.
Antarctica's zwaardwalvissen.
Maar dit zijn niet zomaar orka's.
Het zijn zeehondenjagers...
...en ze hebben alle uitgangen geblokkeerd.
Voor de zeehonden is het zee-ijs een reddingsvlot geworden.
Maar door de scherpe ijsranden...
...kunnen de orka's met hun dunne huid niet te dichtbij komen.
Zolang de zeehonden op hun vlot blijven, zijn ze veilig.
Maar deze orka's gaan nergens heen.
Door samen te werken, creëren ze met hun kracht één grote boeggolf.
De krabbenrob klimt er meteen weer op...
...met de Weddell vlak achter hem.
Maar de golfjagers...
...zijn pas net begonnen.
De langzamere Weddell heeft meer lichaamsvet...
...en is 'n makkelijker doelwit.
Anders dan de krabbenrob...
...zijn Weddells geen geboren vechters.
Het is een snelle dood.
Maar de jacht...
...is nog niet voorbij.
Deze orka's hebben moeite om genoeg voedsel te vinden.
De felle krabbenrob...
...geniet niet hun voorkeur.
Maar zonder veel zee-ijs...
...eten ze wat ze kunnen.
Ze hergroeperen zich...
...en de rob kan daardoor ontsnappen.
Een stuk ijs tussen twee andere beschermt hem tegen hun aanval.
Maar de orka's laten hun tactische intelligentie zien...
...en beginnen de schots ertussenuit te duwen.
Deze grotere schots zou er een einde aan moeten maken.
Maar de jagers zijn nog niet klaar.
Via een reeks golven onder de oppervlakte...
...breken ze het ijs in stukken.
Nu werken ze van onderaf...
...om het ijs om te gooien.
Maar de krabbenrob blijft strijdlustig.
Maar hoe hard hij ook zijn best doet...
...hij kan ze niet afschudden.
Tot hij nergens meer heen kan.
Na vier uur onafgebroken aanvallen...
...is hij volledig uitgeput.
Maar de golven worden kleiner.
En minder krachtig.
De orka's zijn ook uitgeput.
Jij wint.
De orka's gaan een onzekere toekomst tegemoet.
Er zijn slechts zo'n 100 van deze gespecialiseerde golfjagers op de wereld.
Nu het zee-ijs afneemt, nemen hun kansen ook af.
Als ze deze jachtvaardigheid verliezen...
...verliezen wij hen.
Alle Antarctische dieren zijn afhankelijk van de bevriezing van de zee.
Zelfs diep onder de oppervlakte.
Want elk jaar, als het koud is...
...daalt 250 biljoen ton oppervlaktewater de diepte in...
...waaronder de grote stroom.
Op 900 meter diepte vertragen duisternis en kou, gecombineerd met immense druk...
...het ritme van het leven.
Op de bodem van de Zuidelijke Oceaan...
...vinden we de oudst levende dieren op aarde.
Deze vulkaanspons leefde al voordat de piramides werden gebouwd.
Ze kunnen wel 15.000 jaar oud worden.
De Zuidelijke Oceaan is de wieg van ontelbare diepzeewezens.
En door de grote stroom hebben ze zich verspreid vanaf Antarctica.
Zodat vandaag...
...het vreemde, maar wonderbaarlijke...
...de diepten van elke oceaan heeft gevonden.
Daaruit blijkt dat dankzij de stroom...
...de Zuidelijke Oceaan meer verbonden is dan we ooit hadden gedacht.
Het is het kloppende hart van de planeet...
...dat een koude, diepe waterstroom uitpompt die de wereldwijde zeestroom aandrijft...
...op zijn 120.00 kilometer lange reis van de ene naar de andere oceaan.
Een onderling verbonden waterlichaam...
...dat onze ene grote oceaan is.
Maar omdat de stroom elke oceaan verbindt...
...kunnen onze acties...
...overal levens beïnvloeden.
Een stuk afval kan aan de andere kant van de wereld belanden.
Dankzij onze acties zijn onze oceanen nu warmer dan ooit.
Terwijl de stroom deze warmte over de hele wereld verspreidt...
...migreren vispopulaties...
...waardoor ze moeilijker te beschermen zijn.
En het ijs smelt steeds sneller...
...waardoor de toekomst van de grote stroom gevaar kan lopen.
Zonder de stroom...
...zou ons weer nog extremer worden.
Als we de oceanen niet gezond houden...
...kunnen ze ons niet langer ondersteunen.
Maar hier in de Zuidelijke Oceaan...
...hebben we laten zien dat we iets kunnen doen als het erop aankomt.
Deze zuidkaper is het levende bewijs.
We hebben ooit op haar soort gejaagd tot er minder dan 100 moederdieren over waren.
Maar talloze landen hebben de handen net op tijd ineengeslagen...
...om de walvissen te beschermen.
En zuidkapers hebben zich uitzonderlijk hersteld.
Duizenden zuidkapers trekken van Antarctica...
...naar de zuidkust van Australië om te paren.
Als we het oceaanleven een kans geven, kan het erbovenop komen.
En als we een met uitsterven bedreigde diersoort kunnen redden...
...kunnen we zeker samenwerken...
...om onze oceanen weer gezond te maken.
Steeds meer mensen ondernemen actie.
We ruimen ons afval op.
We beloven onze uitstoot te verminderen.
We beschermen soorten...
...en hun habitats.
Als we nu handelen...
...zijn we nog steeds in staat om onze grote oceaan te helpen genezen.
Ondertiteld door: Rick de Laat