UNHA SERIE DOCUMENTAL DE NETFLIX
UNHA PRODUCIÓN DE WILD SPACE
EN COLABORACIÓN CON FREEBORNE MEDIA E HIGHER GROUND
Unha gran corrente emerxe devagar dende o abismo
ao medio do meirande océano do mundo,
onde se relaxa, esgotada, unha balea xibardo
que acaba de ser nai.
Percorreu case 5000 quilómetros en mar aberto para dar a luz
nestas tranquilas augas tropicais.
Os xibardos son intelixentes e sensibles.
Aquí dispoñen da paz e do tempo que precisan
para establecer o vínculo fundamental entre nai e cría.
Unha aperta axuda a consolidar unha das conexións máis rexas da natureza.
Pero non poden quedar aquí.
Se os pillase unha tormenta en mar aberto,
podería separalos.
Así que poñen rumbo ao único refuxio desta parte do Pacífico central,
as illas de Hawai.
Chegar alí é perigoso.
Os xibardos macho patrullan os arredores da illa.
Saben que as femias adultas que chegan axiña estarán listas para se reproduciren
e paga a pena perseguilas.
A cría, de dúas toneladas, non é consciente do perigo,
pero os machos, de 40 toneladas, poderían matala ou separala da nai.
Así que a nai comunícase con ela cun murmurio, para que non a escoiten.
Protexer o seu fillo é a súa prioridade.
Pero el quere xogar.
As súas choupadas inocentes delátanos.
Comeza a persecución.
Nadan a 24 quilómetros por hora.
Unha ducia de rivais empezan a competir por ela.
É unha loita agresiva.
Coa cría ao seu carón, a nai non pode bulir máis.
Está atrapada.
Agora só pode tentar protexer a cría
mentres os machos loitan por achegarse a ela.
Coliden oitenta toneladas de graxa e músculo.
A nai, coa aleta peitoral, de 4,5 metros, escorrenta un macho que se achega de máis.
Fai todo o posible por protexer a cría.
O baleato cánsase axiña.
Pero achéganse a augas pouco profundas.
O macho meirande aproxímase de novo
e crea unha barreira de burbullas.
É unha demostración de supremacía.
Deixa claro que lle sobra enerxía
e disuade os rivais que se achegan,
dándolles á nai e ao baleato a oportunidade de se agocharen.
A nai deixa que o macho os escolte a un lugar seguro.
Coa súa protección, xa poden descansar.
Se cadra, se ten paciencia, ela aparearase con el máis adiante.
Pero, polo momento, a súa prioridade é o baleato.
Agora xa pode mamar en paz
e xogar sen riscos...
choupando canto lle pete.
Dentro duns meses, a nai e a cría,
canda os outros xibardos de Hawai,
emprenderán a viaxe ao norte,
onde abunda o alimento no verán,
a medio océano de distancia.
Os nosos océanos son tan inmensos que definen a cor do planeta.
Ao longo da historia da humanidade, foron unha entrada ao descoñecido.
Mesmo na actualidade,
a superficie do océano é un portal a outro mundo.
Misterioso
e dramático,
habitado por criaturas tan intelixentes
e tan poucas veces vistas,
que aínda estamos comezando a coñecelas.
Pero, ao tempo que o mundo sofre cambios sen precedentes,
tamén os sofren os nosos océanos.
Presenciaremos modos de supervivencia incribles...
mentres nos enfrontamos xuntos a un mundo que cambia rapidamente.
Coñeceremos os seus desafíos,
revelaremos os seus segredos
e descubriremos vidas máis semellantes ás nosas
do que nunca imaxinamos.
Nunca houbo un momento máis importante para explorarmos as marabillas,
as sorpresas
e os alborozos da vida dos nosos océanos.
A nosa viaxe comeza na extensión de auga que cobre case un terzo do planeta.
OCÉANO PACÍFICO
De todos os nosos océanos, o Pacífico é o meirande e o máis profundo.
Hai moitas correntes neste maxestoso océano,
pero hai unha que as une todas.
Forma parte da circulación de auga máis poderosa da Terra.
Chamámola a corrente oceánica global
e fai que o Pacífico cobre vida de xeitos asombrosos.
Coma nos arrecifes do Pacífico oeste,
onde axuda a preservar a maior biodiversidade mariña do mundo.
Neles vive o peixe máis famoso do mundo,
o peixe pallaso.
E mais a súa familia.
Viven nunha anemone xunta a parede do arrecife,
con vistas ao océano.
A gran corrente refresca os corais que construíron este mundo
e posibilita que prosperen
ao levarlles auga limpa e osixenada
dende o mar aberto ata a súa casa.
Xusto o que precisa este mociño.
Porque está a piques de ser pai por primeira vez.
A nai puxo máis de cen prezados ovos e agora tócalle ao pai coidar deles.
Iso implica mantelos limpiños,
quitándolles a sucidade e a area
e atendéndoos día e noite.
No arrecife abundan os predadores,
e unha anemone ben coidada protexerá a familia cos seus tentáculos urticantes,
sempre que o pai faga o seu labor
e teña todo coma unha patena.
Pero ocuparse das tarefas domésticas
e manter os ovos limpos non é nada doado.
E hoxe, menos.
Un feixe de rochas flotantes.
Indican a acción das forzas elementais.
Porque, nalgún lugar afastado,
hai un volcán submarino en erupción.
Expulsa pedras pómez,
miles de millóns de rochas volcánicas cheas de gas,
que son transportadas a miles de quilómetros
pola corrente oceánica global.
O peor pesadelo dun pai novel.
Pero, a longo prazo,
poida que esta desfeita sexa boa para toda a veciñanza.
As pedras pómez iranse disolvendo paseniño,
liberando nutrientes que favorecen o desenvolvemento e o crecemento.
Polo visto, algo de sucidade non fai mal.
Alá por onde pasa, a gran corrente deixa extraordinarias riquezas
e, no Pacífico, unha forza colosal guía o seu camiño.
Unha forza co poder de crear montañas.
Unha cadea de volcáns activos de 40 000 km, chamada o cinto de lume,
rodea este océano.
Dende o Pacífico oeste, forma un litoral montañoso
que guía a gran corrente continuamente cara ao norte,
levando máis de 50 millóns de toneladas de auga tropical por segundo
cara ás illas do Xapón,
onde fai quecer a auga circundante ata os 27 graos,
abondos para sustentar os arrecifes de coral tropicais
máis setentrionais da Terra.
Un macho novo de choco de brazos longos
anda á procura de parella.
Porque hoxe dá comezo a festa anual dos chocos,
que se celebra na primavera,
cando o quecemento da auga os impulsa a buscar parella.
Os chocos teñen a impresionante habilidade
de comunicar os seus sentimentos a través da pel.
Pero este superpoder tamén pode ser un punto feble,
sobre todo se a primeira cita te pon algo nervioso.
Hai unha femia que lle enche o ollo.
Respira.
Aí vai.
Ao se achegar,
o cerebro conecta directamente con miles de píxeles na pel,
para dicir:
"Que hai! Estou moi tranquiliño e relaxado."
Xusto o que ela busca.
Pero avecíñanse problemas.
Estes tipos duros manifestan a súa hostilidade.
A súa actitude e as raias de cebra indican que están anoxados
e que non lles dá medo pelexar.
Expulsan o macho novo.
Pero, igual ca a Hulk, máis vale non anoxalo.
Non lles vai gustar velo anoxado.
Decontado amosa as súas intensas raias de cebra.
Saca o xenio
e escorrenta un rival.
E volve onda a femia.
Pero a ela non lle van os tipos duros.
Para conquistala, cómprelle tranquilizarse.
E, nunha exhibición incrible,
semella dividir a súa personalidade.
Con tons relaxados, amósalle á femia que está tranquilo,
mentres segue amosando aos rivais as agresivas raias.
Por fin, controlando o seu xenio, o seu superpoder convértese nunha vantaxe,
mostrándose como un tipo forte, pero sensible.
Ao final, convéncea.
Todo avanza axiña no mundo dos chocos.
En pouco tempo, forman unha familia.
Ela pon os ovos
nun lugar onde a corrente os manterá quentes e osixenados.
A partir de aquí, a gran corrente tamén muda de carácter.
Nútrese de minerais ao seu paso polos volcáns activos
que constitúen a fronteira norte do cinto de lume
e, cando chega onda Alasca, tres anos despois,
contribúe a abastecer un festín anual.
Xibardos.
Veñen dende Hawai para gozar desta abundancia estacional.
Pero xa non pescan coma antes.
Porque, hoxe en día,
os nosos pesqueiros adoitan chegar primeiro.
Como nos tamén queremos peixe,
os predadores mariños teñen que competir con nós.
Pero estes dous tipos sospeitosos saben dun lugar secreto
e teñen un plan
para avantaxar os humanos.
Roubar salmóns
dunha piscifactoría.
Estas redes conteñen 14 millóns de crías de salmón
que se van soltar no mar para fomentar a súa repoboación.
Para que competir cos pesqueiros cando hai un bufete libre?
Pero é un recinto de máxima seguridade.
Non podes burlar os vixiantes medindo 15 metros.
Non coma outros rateiros.
Semella misión imposible.
Pero este astuto dúo leva anos estudando as instalacións.
E teñen un plan
para actuar en canto os da piscifactoría liberen os salmóns.
Paso un: elixir o momento ideal
e non chamar a atención.
Cando semella non haber perigo,
ábrese a caixa forte.
O son das cadeas indica que a cea está lista
e avisa as baleas de que o premio está ao caer.
Paso dous: coarse antes de que saian os salmóns.
Ten que ser un golpe rápido.
Pero a meirande parte dos peixes escapan e espállanse polo mar.
Así que o último paso é crear unha rede de burbullas,
que oculta un novo truco para conseguir alimento.
Usan as aletas peitorais para acurralar os peixes aínda máis.
Estes xenios do delito acaban de dar o golpe perfecto.
Aínda así, foxen salmóns abondos para que medre a poboación.
Á fin e ao cabo, os humanos non poden facer nada
contra estes ladróns oceánicos de 40 toneladas.
Cando comeza a fluír cara ao sur polo litoral,
a corrente, fría e fecunda,
enriquece a volcánica costa oeste de América do Norte.
Sustenta bosques de argazos xigantes,
con algúns de máis de 55 metros de altura,
que albergan unha sorprendente biodiversidade.
Todos os niveis están habitados.
Os leóns mariños nadan entre as ramas.
As lontras mariñas descansan na copa...
e aliméntanse no chan do bosque,
que acolle un mundo fascinante de invertebrados.
A influencia da corrente transforma a vida máis alá do océano.
Sustenta miles de quilómetros de bosque húmido costeiro,
fogar das árbores máis altas da Terra.
Só poden medrar aquí, onde a corrente arrefría o aire,
orixinando brumas e choiva miúda
que axudan a manter fresco todo o litoral.
Cando a corrente chega aos Ánxeles,
minora
e, nalgúns apracibles días de verán,
a capa superficial quece un pouco
e convértese no escenario dun grande espectáculo.
Esta luz incrible chámase bioluminescencia,
o fulgor dunha chea de plancto microscópico.
Cando estes microorganismos se moven, emiten escintileos.
É o que estaban agardando estes leóns mariños californianos.
Os cardumes de sardiñas, ao comeren o plancto,
tamén brillan
e pasan a ser o foco de atención.
Con tanta actividade, os golfiños únense ao festín.
Estes fogos de artificio crean tanta luz que ata acoden predadores diúrnos.
Quen contaba?
Un dos maiores espectáculos de luz da natureza,
oculto a plena vista,
a carón das brillantes luces dos Ánxeles.
A corrente flúe cara aos trópicos
e parte dela desvíase cara a un mar deserto.
O golfo de California mexicano.
Ao alimentar constantemente as súas augas,
a corrente axuda a manter o golfo fértil e fresco.
Chamóuselle "o acuario do mundo",
pola enorme diversidade de peixes.
Pero non a todos os peixes lles gustan as multitudes.
Nos baixíos,
hai un mundo en miniatura que ofrece recunchos máis íntimos.
Esta femia de tubícola flamante anda a buscar parella.
Varios machos duns cinco centímetros queren competir por ela.
Pero a ela só lle interesa o máis forte,
o máis grande
e o máis elegante.
E o mellor xeito de escollelo
é celebrar un concurso de baile
para ver quen ten máis ritmo,
estilo
e vigor.
Cada macho incorpora pasos de baile propios
para destacar.
Como se estrica!
Ben executado!
Cal é o veredicto?
Teñen talento?
Ela opina que non.
Pero non hai por que matarse na pista de baile.
Chega outra femia.
Poden seguir de troula todo o día
na sala de baile máis exclusiva de México.
A corrente oceánica global afástase enerxicamente de América
e intérnase no Pacífico central.
Nesta inmensidade,
os viaxeiros cobren distancias enormes na procura de comida.
E, onde poden, viaxan coa corrente.
Coma estes golfiños xiradores.
Aquí sería doado separarse dos outros.
Por iso dan piruetas ata a tres metros da superficie.
As ruidosas choupadas axúdanos a manterse xuntos.
Por iso poden viaxar en enormes mandas de ata 5000 golfiños.
Aquí, moi por baixo das ondas,
o cinto de lume forma volcáns submarinos e chemineas
que mudan a estrutura mesma do leito mariño,
con consecuencias para aqueles que nadan moito máis arriba.
Unha manta, aproveitando a corrente.
Cunha envergadura de oito metros, percorre o océano con facilidade.
Diríxese a unha cita secreta no océano,
nun monte submarino que se erixe dende o abismo.
Un dos máis de 30 000 cumios ocultos baixo a superficie do Pacífico.
Feitos de lava, cada un deles ten unha sinatura magnética única
polos metais que agocha,
que a manta é quen de detectar cun sensor que comparte cos seus parentes,
os tiburóns.
Isto fai dos montes submarinos un lugar de reunión,
onde socializan, de cando en vez, os que percorren o océano en solitario.
Pero os humanos explotan moitos destes montes submarinos
e acaban co peixe.
Nos últimos 50 anos,
o número de tiburóns minguou un 90 % en certas partes do Pacífico,
rompendo ecosistemas fráxiles.
Só protexendo estes montes submarinos
podemos entrever canto enriquecen a vida no Pacífico central,
o que nos lembra o abundantes que poden ser os nosos océanos
se eliximos salvagardalos.
Tres cuartos da actividade volcánica mundial ocorre baixo a auga.
Pero, cada varios anos, os volcáns chegan á superficie.
A lava que sae da codia terrestre crea novas illas.
Ao entrar en contacto coa auga, a lava arrefría decontado
e forma costas escarpadas.
A 965 quilómetros de Ecuador,
hai unha cadea de illas volcánicas no curso da corrente oceánica global.
As Galápagos.
Os volcáns activos das illas crean un intricado litoral
que ofrece oportunidades a depredadores innovadores.
O león mariño das Galápagos
e a súa familia.
A cría aínda é moi nova para cazar,
así que é cousa de mamá e papá
traerlle alimento.
Elixiron asentarse nestas abruptas rochas volcánicas
por unha boa razón.
Protéxeas do mar aberto
un labirinto de baías pouco profundas,
pero tamén teñen ao alcance
as zonas do Pacífico central onde máis abunda o peixe.
Cando a gran corrente bate con estas illas volcánicas,
a auga rica en nutrientes sobe,
fertilizando a superficie...
e favorecendo unha explosión de vida a carón da costa.
Pero, para os leóns mariños,
traerlle esta comida á cría non vai ser doado.
Porque teñen competencia.
Tiburóns de puntas negras.
O afloramento atrae o atún amarelo, un dos peixes máis rápidos do mar.
Acadan velocidades de 64 km/h.
Para os leóns mariños sería imposible cazalos aquí.
Os atúns evitan as augas superficiais,
así que o macho expulsa un muro de burbullas
para impedirlles escapar e obrigalos a achegarse á costa.
En equipo, os leóns mariños conducen os atúns a unha antiga escoada
para tenderlles unha trampa.
Aquí os leóns mariños xogan con vantaxe.
Pero o rastro de sangue alerta os seus rivais.
O león mariño ten a súa presa, pero está rodeado de tiburóns.
De o morderen, quedaría ferido e non podería ocuparse dos seus.
Pasa o perigo e o león mariño sae ileso.
Pero perdeu o seu premio.
A cría aínda ten que comer.
A nai non se vai render.
E os tiburóns sábeno ben.
A única opción da leoa mariña
é conducir os atúns a onde os tiburóns non poidan chegar.
Fóra da auga.
Por fin, a cría ten todo o alimento que pode desexar,
grazas ás singulares habelencias de caza dos seus pais,
que só se ven aquí,
nas Galápagos.
A corrente oceánica global segue a facer xurdir a vida por todo o Pacífico.
Só lle leva catro anos cruzar a maior zona de mar aberto da Terra,
con máis de 19 000 km de extensión: o Pacífico sur.
Nel, unha tartaruga verde conta atopar comida.
Saca a cabeza para oír as ondas ao lonxe.
O mar de fondo, levado polos ventos, rompe nos baixíos,
desatando algunhas das ondas máis potentes do mundo.
Non é sitio para os apoucados.
Porque, baixo estas ondas polinesias,
o tema está perigoso,
pois centos de toneladas de auga baten na superficie con cada onda.
Os humanos levan séculos collendo estas ondas,
pero os antepasados da tartaruga xa as sorteaban moito antes ca nós.
Deféndese nas ondas perfectamente.
Non coma outros.
Ademais, ela non vén facer surf.
Vén xantar.
Sabe que as mellores algas medran onde non hai corais,
na zona de impacto, onde rompen as ondas.
Grazas ás súas habelencias, ten os mellores pastos para ela soíña.
No Pacífico sur, todos deben enfrontarse ás forzas máis poderosas da natureza.
A erupción dun volcán en Tonga, no 2022,
liberou a enerxía equivalente a mil bombas atómicas
e enviou ondas de choque a todo o planeta.
Pero, nas situacións máis caóticas,
é onde vemos a función máis sorprendente do cinto de lume.
Durante millóns de anos,
as erupcións crearon un legado de máis de 20 000 illas paradisíacas.
Cada unha delas constitúe un impulso para a vida,
pois axudan as criaturas a espallarase polo enorme Pacífico sur.
E, moi de cando en vez,
o cinto de lume combínase coa gran corrente
para botarlles outra man aos viaxeiros que percorren longas distancias,
transportando unha man de pedras pómez
coas que estes autostopistas viaxan seguros,
incluso ata a Gran Barreira de Coral de Australia
e ata onde comezou a nosa viaxe, os arrecifes de coral do Pacífico oeste.
Un novo fogar onde se poden asentar os viaxeiros.
Se dan atopado un oco entre a veciñanza.
Na nosa viaxe polo océano Pacífico,
a corrente oceánica global axuda a converter
a natureza destrutiva do cinto de lume
nunha poderosa fonte de vida.
Pero a súa épica viaxe de mil millóns de anos
por todos os nosos océanos...
tan só acaba de comezar.
A continuación,
a corrente chega ao océano Índico.
Enérxico e espectacular,
pero moi competitivo.
Ao se enfrontaren ao crecente impacto do noso mundo,
só os máis intelixentes...
atoparán novos xeitos
de sobrevivir.
Subtítulos: Marina do Albardeiro